-ισμοί

Όταν η σκέψη παρακμάζει, στο βαθμό που παρεκκλίνει από το στοιχείο της, αντισταθμίζει αυτή την απώλεια εξασφαλίζοντας κάποιο κύρος για τον εαυτό της ως τέχνη, ως εργαλείο μόρφωσης, και αργότερα ως ακαδημαϊκή πρακτική και ως πολιτιστική δραστηριότητα. Η φιλοσοφία μετατρέπεται βαθμιαία σε τεχνική της εξήγησης με βάση έσχατες αιτίες. Δεν σκεπτόμεθα πλέον, παρά απλώς ασχολούμεθα με τη "φιλοσοφία". Οι ενασχολήσεις τέτοιου είδους ανταγωνίζονται η μία την άλλη και προσφέρονται κατόπιν στη δημοσιότητα ως ...ισμοί με σκοπό να υπερισχύσουν. Η κυριαρχία ανάλογων όρων δεν είναι συμπτωματική. Στηρίζεται, και τούτο κυρίως κατά τη νεότερη εποχή, στην ιδιότυπη δικτατορία της δημοσιότητας.

Martin Heidegger

Μεταμεσονύχτια πορεία

Στο δρόμο, εκεί όπου το πλήθος συνωστιζόταν περισσότερο από κάθε άλλο σημεία, στεκόμουν με τον Πιερό. Όλα τα μάτια στραφήκαν πάνω μου."Γιατί γελούν;" ρώτησα, αλλά αυτός χαμογέλσαε και τίναξε τη σκόνη από το μαύρο μου μανδύα. "Δεν βλέπω, θα είναι κάτι αστείο, ίσως ένας τίμιος κλέφτης!"Όλα τα μάτια ήταν στραμμένα πάνω μου."Σου έκλεψε το πορτοφόλι!" είπαν γελώντας."Το πορτοφόλι μου!" φώναξα. "Πιερό, βοήθεια! Κλέφτης!"Είπαν γελώντας: "Σου έκλεψε το πορτοφόλι!"Τότε ξεπρόβαλε η Αλήθεια κρατώντας έναν καθρέφτη."Αν είναι τίμιος κλέφτης", φώναξε η Αλήθεια, "ο Πιερό θα τον βρει μ' αυτόν τον καθρέφτη!", αυτός όμως χαμογέλασε μονάχα και τίναξε τη σκόνη από το μαύρου μου μανδύα."Βλέπεις", είπε, " η Αλήθεια είναι τίμιος κλέφτης, σου φέρνει πίσω τον καθρέφτη σου."Όλα τα μάτια ήταν στραμμένα πάνω μου."Συλλάβετε την Αλήθεια!" φώναξα, ξεχνώντας πως δεν ήταν καθρέφτης μα πορτοφόλι αυτό που έχασα, ενώ στεκόμουν με τον Πιερό στο δρόμο, εκεί όπου το πλήθος συνωστιζόταν περισσότερο από κάθε άλλο σημείο.

R. Chambers "O Βασιλιάς με τα κίτρινα"

- ... η λέξη αλήθεια δείχνει να έχει μια ιδιαίτερη σημασία στον Βασιλιά Με Τα Κίτρινα...

...Το Φάντασμα του Παρελθόντος λέει "Αν είναι αλήθεια..."

...Η Αγάπη λέει "Αν είναι αλήθεια..."

...και στο ενδιάμεσο η Αλήθεια φωνάζει "Αν είναι τίμιος κλέφτης..."

- Τι μουρμουρίζεις πάλι;

- Tίποτα. Απλά σκεφτόμουν κάτι...

- Μη μιλάς. Απλά προχώρα.

- Έχουμε δρόμο πολύ ακόμη;

- Δεν ξέρω.

- Έχει σκοτεινιάσει κάπως νομίζω...

- Είναι όσο σκοτεινά θέλεις εσύ να ΄ναι.

- Ξες σκεφτόμουνα... Προς τα πού; Μέσα από το παράθυρο ή έξω από το παράθυρο; Ή και τα δυο ή/και τίποτα από τα δυο; Ποιά η αλήθεια;

- "Η απάντηση στο ερώτημα για την ουσία της αλήθειας είναι ο λόγος μιας στροφής μέσα στην ιστορία του Είναι. Και επειδή στο Είναι ανήκει η φωτίζουσα κρυπτότητα, αυτό φανερώνεται πρωταρχικά στι φως μιας απόσυρσης που συγκαλύπτει. Το όνομα του ξέφωτου είναι αλήθεια." Μάρτιν Χάιντεγγερ

- ... η φωτίζουσα κρυπτότητα...

Ψάχνουμε ξέφωτο, πάμε προς τα εκεί; Ψάχνουμε αλήθεια κάτι;

-Δεν ξέρω. Μη μιλάς, προχώρα.

- Έχουμε δρόμο πολύ ακόμη;

- Δεν ξέρω.

-Έχει σκοτεινιάσει κάπως νομίζω...

-Είναι όσο σκοτεινά θέλεις εσύ να 'ναι.

-Και που πάμε;

- Έχει τόση σημασία;

Μεταμεσονύχτια συνομιλία

- Ένα τσιγάρο, ένα τσιγάρο! Χρειάζομαι ένα τσιγάρο!
-Πάλι; Χρόνος χαμένος....
-Ναι πάλι... Χρόνος χαμένος; Υπάρχει αλήθεια ποτέ χρόνος χαμένος; Ένα τσιγάρο, ένα τσιγάρο! Πρέπει να σκεφτώ... πρέπει... Μαρμάρωσα...δεν μπορώ να κινηθώ...ένα τσιγάρο...
-Τώρα πρέπει να τρέξεις, πρέπει να προλάβεις, ο χρόνος λιγοστός... άκου το ρολόι... τικ τακ τικ τακ τικ τακ... κάθε χτύπος και ένα μικρό βασανιστικό βήμα... δεν είναι το τσιγάρο αυτό που χρειάζεσαι...
-Και που ξέρεις εσύ τι χρειάζομαι, και τι θέλω;
-Μια ζωτική ορμή. Συνεχής ζωτική ώθηση...πάντα...
-Χα! Έπιασες και τον Bergson τώρα; Λοιπόν... τότε... Τι είναι η ζωτική ώθηση παρά μια επιθυμία. Επιθυμία για ό,τι φέρνει τη ζωτική αυτή ώθηση...Και τί γεννά αυτό; Την ελπίδα και η ελπίδα αποβλέπει στην τύχη και η απόβλεψη αυτή γεννά δεισιδαιμονίες και... και όλα αυτά στο τέλος σε ρίχνουν στο γκρεμό... σε φυλακίζουν στο σκοτάδι... σε συνθλίβουν... απερισκεψία...απερισκεψία...κατάρα...
-Δεν έχει τελειώσει τίποτα! Σήκω! Και ναι, να θυμηθείς ξανά τον Bergson, την παράσταση δύναμης, την πίστη, όλα αυτά που είναι "αντιδράσεις της φύσης απέναντι σε ένα αποθαρρυντικό περιθώριο του απρόβλεπτου που υπάρχει ανάμεσα στην πρωτοβουλία που πήραμε και στο αποτέλεσμα που ευχηθήκαμε."
-Δεν πιστεύω στην τύχη. Ή μήπως πιστεύω; Δεν είμαι σίγουρος πια... Και αν δεν υπάρχει ελπίδα; Kαι αν ...και αν...και αν... Και αν υπάρχει... ποιά η διαφορά; Υπάρχει άραγε στα αλήθεια;
-Έχει τόση σημασία;

Το Tραγούδι των Νυχτερίδων (Robert E. Howard)

Tον Κόναν τον γνωρίζουν σχεδόν όλοι. Ο δημιουργός του, Robert E. Howard (1906-1936) θεωρείται ένας από τους μεγαλύτερους λογοτέχνες του είδους του. Τα ποιήματα του όμως σε αρκετούς είναι άγνωστα. Έκανα μια μετάφραση στο Τραγούδι των Νυχτερίδων αλλά δεν μ' άρεσε, σα να έχανε κάπως... Μετά, να πω την αλήθεια βαρέθηκα να σουλουπώσω την μετάφραση... οπότε βάζω το ποίημα στο πρωτότυπο.

The Song of the Bats - Robert E. Howard

The dusk was on the mountain
And the stars were dim and frail
When the bats came flying, flying
From the river and the vale
To wheel against the twilight
And sing their witchy tale.

"We were kings of old!" they chanted,
"Rulers of a world enchanted;
"Every nation of creation
"Owned our lordship over men.
"Diadems of power crowned us,
"Then rose Solomon to confound us,"
In the form of beasts he bound us,
"So our rule was broken then."

Whirling, wheeling into westward,
Fled they in their phantom flight;
Was it but a wing-beat music
Murmured through the star-gemmed night?
Or the singing of a ghost clan
Whispering of forgotten might?

Το βαρύτερο φορτίο

- Τι θα έλεγες, αν μια μέρα, αν μια νύχτα, ένας δαίμονας γλυστρούσε ως τη μοναξιά σου την πιο μοναχική και σου έλεγε: "αυτή τη ζωή όπως την ζεις τώρα και όπως την έζησες θα πρέπει να την ζήσεις άλλη μια φορά και αμ'ετρητες φορές και δεν θα υπάρχει τίποτα καινούργιο σ΄αυτήν, αλλά κάθε πόνος και κάθε ηδονή, κάθε σκέψη και κάθε στεναγμός, και καθετί άρρητα μικρό και μεγάλο μέσα στην ζωή τους, θα πρέπει να επιστρέψουν για σένα, και όλα με την ίδια τάξη και την ίδια ακολουθία - και τούτη η αράχνη ακόμη και αυτό το φως της σελήνης ανάμεσα στα δέντρα, και τούτη η στιγμή και εγώ ο ίδιος. Η αιώνια κλεψύδρα της ύπαρξης δεν σταματά να αναποδογυρίζεται εκ νέου και συ μαζί της, ω κόκκε σκόνης της σκόνης!" Δεν θα ριχνόσουν κάτω τρίζοντας τα δόντια και καταρώμενος τον δαίμονα που θα σου μιλούσε έτσι; Ή θα σου συνέβαινε να ζήσεις μια μοναδική στιγμή όπου θα μπορούσες να του πεις: "Είσαι θεός, και ποτέ μου δεν άκουσα πράγματα πιο θεϊκά". Αν η σκέψη αυτή ασκούσε επάνω σου όλη την κυριαρχία της, θα σε μεταμόρφωνε και θα σε έκανε, εσένα που είσαι όπως είσαι, έναν άλλο και ίσως θα σε συνέθλιβε. Η ερώτηση για καθετι και για όλα: "Θα το ήθελες αυτό άλλη μια φορά και αμέτρητες φορές", θα πίεζε σαν το πιο βαρύ φορτίο την πράξη σου. Ή μάλλον, πόση καλοσύνη απέναντι σ' εσένα και τη ζωή δεν θα έπρεπε να επιδείξεις, ώστε να μην επιθυμείς πια τίποτα άλλο παρά τούτη την ύστατη αιώνια βεβαίωση, τούτη την ύστατη, αιώνια κύρωση;"

Φρ. Νίτσε "Η Χαρούμενη Επιστήμη"

Η Ιστορία Ενός Περιθωριακού

Λοιπόν, το παρακάτω κόμικ με τίτλο "Η Ιστορία Ενός Περιθωριακού" είχε δημοσιευθεί στο Θεσσαλονικιώτικο περιοδικό Αναθεωρητής το 1992, . Η τρισέλιδη αυτή ιστοριούλα δεν είμαι σίγουρος αλλά πρέπει να ήταν το πρώτο και ίσως μοναδικό Ελληνικό skinhead κόμικ. Επαρκώς "trashy" ώστε να είναι "cult", και με δόση αυτσαρκαστικού χιούμορ.

T. S. Eliot

Τίποτα δε γυρέψαμε να γίνει.
Καταλαβαίναμε την ατομική καταστροφή,
την προσωπική ζημιά, τη γενική μιζέρια,
ζώντας και ψευτοζώντας.
τον τρόμο τη νύχτα που τελειώνει στην πράξη την καθημερινή,
τον τρόμο τη μέρα που τελειώνει στον ύπνο,
αλλά η κουβέντα στην αγορά, το χέρι στη σκούπα,
το νυχτερινό σώριασμα της στάχτης,
το ξύλο στη φωτιά την αυγή,
σ' αυτές τις πράξεις σταματούσαν τα βάσανά μας.
Είχε το σύνορό της κάθε φρίκη
είχε ένα κάποιο τέλος κάθε λύπη:
δε μένει καιρός στη ζωή να θλίβεσαι πολύ.
Μα τούτο, τούτο είναι έξω απ' τη ζωή, έξω από τον καιρό,
παρούσα αιωνιότητα της αδικίας και του κακού.
Μας βρώμισε μια λέρα που δεν μπορούμε να καθαρίσουμε,
μέσα στο υπερφυσικό σκουλήκιασμα,
δεν είμαστε μόνο εμείς, δεν είναι το σπίτι, δεν είναι η πολιτεία μολεμένη,
ο κόσμος ολάκερος είναι βρωμερός.
Λαγάρισε τον αέρα! Καθάρισε τον ουρανό! Πλύνε τον άνεμο!
Χώρισε την πέτρα από την πέτρα, χώρισε το δέρμα από το χέρι,
χώρισε το μύωνα από το κόκκαλο, και πλύνε τα.
Πλύνε την πέτρα, πλύνε το κόκκαλο, πλύνε το μυαλό, πλύνε τη ψυχή,
πλύνε τα πλύνε τα!

2009 Κοσμικός Μικρόκοσμος

Παρατήρησε τα λουλούδια το βράδυ, όταν πέφτει ο ήλιος και ένα μετά το άλλο κλείνουν: θα σε καταλάβει μια μυστηριώδης ανησυχία, ένα συναίσθημα αινιγματικού φόβου ενόψει αυτής της τυφλής, ονειρικής ύπαρξης που είναι συνδεδεμένη με τη γη. Το βουβό δάσος, τα σιωπηλά λιβάδια, αυτός ο θάμνος και αυτή η περιπλοκάδα μένουν ασάλευτα. Ο αέρας παίζει μαζι τους. Μόνο το μικρό κουνούπι είναι ελεύθερο και χορεύει ακόμη στο φως του εσπερινού, κινείται όπου θέλει.Ένα φυτό δεν είναι τίποτε μόνο του. Αποτελεί μέρος ενός τοπίου στο οποίο αναγκάσθηκε να ριζώσει. Το σούρουπο, η δροσιά και το κλείσιμο όλων των λουλουδιών - αυτά δεν είναι αιτία και αποτέλεσμα, δεν είναι κίνδυνος και απόφαση, αλλά ένα ενιαίο φυσικό φαινόμενο που εξελίσσεται πλάι στο φυτό, μαζί με αυτό και μέσα του. Το μεμονωμένο φυτό δεν είναι ελεύθερο να περιμένει, να θέλει ή να επιλέγει για λογαριασμό του.
Ένα ζώο όμως μπορεί να επιλέξει. Είναι αποδεσμευμένο από όλον τον υπόλοιπο κόσμο. Το σμήνος των κουνουπιών που χορεύει ακόμη στην άκρη του δρόμου, ένα μοναχικό πουλί που πετάει μέσα στο βράδυ, μια αλεπού που πλησιάζει κρυφά σε μια φωλιά - αυτά είναι μικροί κόσμοι, χωριστοί, μέσα σε έναν άλλο μεγάλο κόσμο. Ένα εγχυματογενές, που για το ανθρώπινο μάτι δεν είναι πια ορατό μέσα στη σταγόνα νερού, όπου διάγει μια ύπαρξη η οποία διαρκεί ένα δευτερόλεπτο και ο τόπος δράσης της είναι μια ελάχιστη γωνιά αυτής της μικρής σταγόνας - είναι ελεύθερο και ανεξάρτητο απέναντι σε ολόκληρο το σύμπαν. Η γιγάντια βελανιδιά, από ένα φύλλο της οποίας κρέμεται αυτή η σταγόνα, δεν είναι.
Δέσμευση και ελευθερία: είναι το βαθύτερο και τελευταίο χαρακτηριστικό σε καθετί που διακρίνουμε ως φυτική και ζωϊκή ύπαρξη. Αλλά μόνο το φυτό είναι εξολοκλήρου αυτό που είναι. Στη φύση ενός ζώου υπάρχει κάτι το επαμφοτερίζον. Ένα φυτό είναι μόνο φυτό, ένα ζώο είναι φυτό και κάτι ακόμη εκτός από αυτό. Ένα κοπάδι που τρέμοντας ενόψει ενός κινδύνου συμπτύσσεται, ένα παιδί που κλαίγοντας σφίγγει στην αγκαλιά του την μητέρα του, ένας απελπισμένος άνθρωπος που θα ήθελε να χωθεί στους κόλπους του θεού του, όλοι αυτοί θέλουν να εγκαταλείψουν την ελεύθερη ύπαρξη τους και να επιστρέψουν σε εκείνη τη δεσμευμένη, φυτική ύπαρξη από την οποία απολύθηκαν στη μοναξιά.

Oswald Spengler "Η Παρακμή Της Δύσης"

Η Βασίλισσα του Χιονιού

Κάποτε στις υψηλότερες, πιο απόκρημνες και απόμερες κορυφές των Άλπεων ζούσε μια όμορφη νεράιδα, η Βασίλισσα του Χιονιού. Πολλοί άνθρωποι σκαρφαλώναν στις κορυφές για να τη θαυμάσουν και όσοι την έβλεπαν την ερωτευόντουσταν παράφορα.
Κάθε άνδρας θα έδινε οτιδήποτε, ακόμη και τη ζωή του, για να τη νυμφευθεί. Και πράγματι, οι ζωές τους ήταν αυτό που έδιναν. Γιατί η Μοίρα είχε αποφασίσει πως κανένας θνητός δε θα νυμφευόταν ποτέ τη Βασίλισσα του Χιονιού. Παρ' όλα αυτα, πολλές γενναίες ψυχές έκαναν ότι μπορούσαν για να την πλησιάσουν, ελπίζοντας πάντα να τη μεταπείσουν.

Επιτρεπόταν στον καθένα που κατόρθωνε να φτάσει ως εκεί, να επισκεφθεί το μεγάλο παλάτι από πάγο με την κρυστάλλινη οροφή όπου βρισκόταν ο θρόνος της Βασίλισσας. Όμως τη στιγμή που θα εξομολογούταν τον έρωτα του και θα ζητούσε το χέρι της, χιλιάδες ξωτικά εμφανιζόντουσταν και τον άρπαζαν και τον πετούσαν πέρα από τους βράχους σε απύθμενες αβύσσους.

Δίχως την παραμικρή συγκίνηση, η Βασίλισσα θα παρακολουθούσε τη σκηνή, η από πάγο καρδιά της ήταν ανίκανη να νιώσει οτιδήποτε. Ο θρύλος του κρυστάλλινου παλατιού και της πανέμορφης άκαρδης Βασίλισσας εξαπλώθηκε μέχρι την πιο μακρινή κοιλάδα των Άλπεων, εκεί όπου έμενε ένας γενναίος κυνηγός. Γοητευμένος από το θρύλο, αποφάσισε να κινήσει και να δοκιμάσει την τύχη του. Αφήνοντας την κοιλάδα του, ταξίδευε για ημέρες μέσα στα βουνά και στα χιόνια αψηφόντας τον παγωμένο αέρα που λυσσομανούσε στις Άλπεις.

Πολλές φορές ένιωθε πως είχε χαθεί, όμως η σκέψη της πανέμορφης Βασίλισσας του Χιονιού του έδινε δύναμη ώστε να συνεχίζει την αναζήτησή του. Τελικά, μετά από πολλές ημέρες αναρρίχησης στα βουνά, είδε μπροστά του να αστράφτει κάτω από τον ήλιο το παλάτι του πάγου.

Μαζεύοντας όλο του το θάρρος, εισήλθε στο Δωμάτιο του Θρόνου. Αλλά μόλις είδε τη Βασίλισσα του Χιονιού, εντυπωσιάστηκε τόσο πολύ από την ομορφιά της που δεν μπόρεσε να αρθρώσει λέξη. Σαστισμένος και από ντροπή δεν τολμούσε να ανοίξει το στόμα του. Από θαυμασμό γονάτισε μπροστά στη Βασίλισσα για ώρες δίχως να μιλήσει. Η Βασίλισσα τον κοιτούσε σιωπηλά, σκεπτόμενη πως αφού δεν είχε ζητήσει το χέρι της ακόμη δεν υπήρχε λόγος να καλέσει τα ξωτικά.

Ξαφνικά, προς μεγάλη της έκπληξη, ανακάλυψε πως οι τρόποι του είχαν αγίξει την καρδιά της. Συνειδητοποίησε πως είχε αρχίσει να νιώθει μια κάποια τρυφερότητα για αυτόν το νεαρό. Ο χρόνος κυλούσε και η Βασίλισσα του Χιονιού δεν τολμούσε να παραδεχτεί ούτε καν στον ίδιο της τον εαυτό, πως αλήθεια θα ήθελε να παντρευτεί αυτόν το νεαρό.

Εν τω μεταξύ, τα ξωτικά παρακολουθούσαν την Κυρία τους. Στην αρχή τους προκάλεσε έκπληξη, μετά όμως άρχισαν να αναστατώνονται ολοένα και περισσότερο. Γιατί δικαίως φοβόντουσταν ότι η Βασίλισσά τους πιθανότατα ήταν έτοιμη να παραβιάσει το Νόμο και να προκαλέσει επάνω σε όλους την οργή της Μοίρας.

Βλέποντας πως η Βασίλισσα αργούσε να δώσει τη διαταγή για να ξεφορτωθούνε αυτόν τον επισκέπτη της, τα ξωτικά αποφασίσανε να πάρουν αυτά πρωτοβουλία. Ένα βράδυ, καθώς άρχιζε να σουρουπώνει, ξεγλυστρίσανε μέσα από τις ρωγμές των βράχων και συγκεντρώθηκαν γύρω από το νεαρό κυνηγό. Και τότε τον αρπάξαν και τον εκσφενδόνισαν στην άβυσσο. Η Βασίλισσα του Χιονιού παρακολούθησε ολόκληρη τη σκηνή από το παράθυρό της, μα τίποτα δεν μπορούσε να κάνει για να τα σταματήσει. Όμως, η παγωμένη καρδιά της πανέμορφης σκληρής νεράιδας έλιωσε.

Ένα δάκρυ κύλησε από το μάτι της, το πρώτο και μοναδικό της δάκρυ ως τότε. Και το δάκρυ της Βασίλισσας του Χιονιού έπεσε επάνω σε μια πέτρα και εκεί μεταμορφώθηκε σε ένα μικροσκοπικό ασημόλευκο άστρο.

Αυτό ήταν το πρώτο Edelweiss... το λουλούδι που αναπτύσσεται μονάχα στις υψηλότερες, πιο απόκρημνες και απόμερες κορυφές, στην άκρη της αβύσσου...

Η Πόλη Σε Τρικυμία

ΑΛΚΑΙΟΣ

(Γεννημένος περίπου το 620 π.χ., αριστοκρατικής καταγωγής λυρικός ποιητής της Λέσβου.)

Η Πόλη Σε Τρικυμία

Δεν καταλαβαίνω τη φουρτούνα των ανέμων

ένα κύμα κυλάει απ' εδώ,

το άλλο από κει, κι εμείς

μεταφερόμαστε στο μέσον με το μαύρο πλοίο

και ταλαιπωρούμαστε πολύ από τη μεγάλη τρικυμία,

γιατί το νερό κατακλύζει τη βάση του ιστού

κι όλο το πανί είναι πια ξεσχισμένο

και μεγάλα κουρέλια κρέμονται σ' αυτό,

τα σχοινιά είναι χαλαρά...